Phần mềm hỗ trợ học tập, thi cử và vận hành đào tạo đang dần trở thành công cụ quen thuộc ở nhiều trường học và trung tâm. Trong quá trình làm việc với các đơn vị giáo dục, đội ngũ chúng tôi nhận ra một điều lặp đi lặp lại. Thời gian của giáo viên thường bị bào mòn bởi sổ sách và báo cáo. Có những buổi tối, thầy cô vẫn ngồi nhập lại điểm cho nhiều lớp khác nhau. Khi hiểu đúng công cụ này và chọn được giải pháp phù hợp, thầy cô hoàn toàn có thể lấy lại phần thời gian ấy cho chuyên môn giảng dạy.
Nỗi khổ mang tên “sổ sách” mà giáo viên nào cũng từng trải qua
Không khó để bắt gặp cảnh một giáo viên chủ nhiệm ngồi lại phòng hội đồng sau giờ tan trường. Họ cặm cụi hoàn thiện sổ điểm và chuẩn bị giáo án cho ngày hôm sau. Dạy học vốn đã đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Thế nhưng phần lớn thời gian ngoài giờ lên lớp lại bị chiếm bởi những việc khác, như cập nhật điểm số hay làm báo cáo định kỳ cho tổ chuyên môn.
Đội ngũ chúng tôi từng nghe một cô giáo dạy Toán ở một trường THCS ngoại thành Hà Nội kể lại. Học kỳ đó, cô phụ trách cùng lúc năm lớp, mỗi lớp hơn 40 học sinh. Việc ghi điểm bằng tay vào sổ, rồi nhập lại vào file Excel để nộp cho nhà trường, khiến cô mất gần hai giờ mỗi tuần chỉ cho khâu này. Chưa kể những lần ghi nhầm cột điểm, phải tìm lại bài kiểm tra để đối chiếu.
Khi sĩ số tăng, hoặc một giáo viên phải phụ trách nhiều lớp cùng lúc, việc quản lý dữ liệu bằng sổ tay hay các file rời rạc rất dễ dẫn đến nhầm lẫn. Một con số ghi sai cột, một file báo cáo bị mất vì máy tính hỏng, hay quên cập nhật điểm danh cho một buổi học. Tất cả đều có thể xảy ra khi dữ liệu chưa được đồng bộ tập trung. Đó là lý do nhiều trường bắt đầu tìm đến công cụ số hóa thay vì tiếp tục vận hành theo lối cũ.
Ngân hàng đề thi và chấm điểm tự động: nơi phần mềm hỗ trợ học tập, thi cử phát huy rõ nhất
Ra đề thi mỗi kỳ nghe thì đơn giản, nhưng sẽ tốn không ít công sức nếu giáo viên phải nghĩ câu hỏi mới hoàn toàn cho từng đợt. Ngân hàng đề thi ra đời để giải quyết đúng vấn đề này. Đó là kho lưu trữ câu hỏi được phân loại theo môn học, mức độ khó và chuẩn đầu ra. Giáo viên có thể tái sử dụng, xáo trộn hoặc kết hợp thành nhiều đề khác nhau chỉ trong vài thao tác.
Hiện nay, nhiều phần mềm tạo đề thi uy tín tổ chức câu hỏi theo thư mục từng chương. Mỗi thư mục lại chia theo mức độ nhận biết, thông hiểu và vận dụng. Cách sắp xếp này giúp việc ra đề bám sát chuẩn chương trình mà không tốn quá nhiều thời gian. Một số công cụ còn cho phép xuất đề thành nhiều mã khác nhau để hạn chế học sinh nhìn bài nhau. Trước đây, việc này giáo viên phải tự tay đảo thứ tự câu hỏi cho từng bản in.
Bên cạnh xây dựng ngân hàng câu hỏi, khâu chấm bài cũng là nơi công nghệ thể hiện rõ vai trò. Với đề trắc nghiệm, phần mềm có thể quét phiếu trả lời hoặc nhận kết quả làm bài trực tuyến. Sau đó, hệ thống tự tính điểm và tổng hợp thành bảng điểm chỉ sau vài giây. Việc này không chỉ tiết kiệm thời gian mà còn hạn chế sai sót, đặc biệt khi giáo viên phải cộng điểm thủ công cho hàng trăm bài thi trong một đợt kiểm tra.
Một buổi sáng thứ Hai ở trường THCS: câu chuyện đội ngũ chúng tôi từng chứng kiến
Có lần đội ngũ chúng tôi được mời tham quan buổi triển khai phần mềm quản lý lớp học tại một trường THCS ở Bắc Ninh. Sáng thứ Hai đầu tuần, thầy hiệu trưởng cầm điện thoại, mở ứng dụng lên. Chỉ trong chưa đầy một phút, thầy đã xem được báo cáo sĩ số của toàn trường. Trước đây, để có con số này, văn thư phải gọi điện hỏi từng lớp rồi tổng hợp bằng tay, mất gần nửa buổi sáng.
Cô giáo dạy Văn của trường chia sẻ rằng việc thiết kế bài giảng cũng thay đổi nhiều sau khi áp dụng công nghệ. Nếu tham khảo thêm cách thiết kế bài giảng e-learning, giáo viên có thể rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị học liệu mà chất lượng truyền tải vẫn được giữ, thậm chí sinh động hơn. Cô kể trước đây mỗi giáo án mất cả buổi tối để soạn. Nhờ có sẵn kho tài liệu và mẫu bài giảng, thời gian này giảm xuống còn khoảng một giờ.
Điều khiến chúng tôi ấn tượng nhất trong buổi tham quan không phải là công nghệ hiện đại. Đó là nụ cười nhẹ nhõm của các thầy cô khi không còn phải mang cả chồng sổ sách về nhà mỗi cuối tuần.
Kết nối nhà trường và phụ huynh nhanh hơn, chính xác hơn
Ngoài thi cử, phần mềm hỗ trợ học tập và vận hành đào tạo còn đóng vai trò cầu nối giữa nhà trường và gia đình. Thầy cô có thể điểm danh ngay trên thiết bị di động khi bước vào lớp. Hệ thống sau đó tự động gửi thông báo đến phụ huynh nếu học sinh vắng mặt hoặc đi trễ mà chưa có lý do rõ ràng.
Tiến độ học tập, điểm kiểm tra hay nhận xét của giáo viên bộ môn cũng được cập nhật gần như tức thì. Phụ huynh nhờ đó nắm được tình hình của con mà không phải chờ đến buổi họp cuối kỳ. Chúng tôi từng nghe một phụ huynh kể rằng nhờ nhận thông báo điểm ngay trong ngày, chị kịp trò chuyện với con về một bài kiểm tra chưa tốt. Nếu để đến cuối kỳ mới biết, mọi chuyện đã muộn.
Không ít trường phổ thông và trung tâm ngoại ngữ đã chuyển đổi số trong vận hành nhà trường gần như toàn diện, từ tuyển sinh, xếp lớp đến quản lý học phí. Khi ban giám hiệu quyết tâm đầu tư đúng công cụ ngay từ đầu, đội ngũ giáo viên có thêm thời gian dồn cho chuyên môn thay vì loay hoay với giấy tờ.
Vài lưu ý khi trường bạn cân nhắc chọn phần mềm quản lý đào tạo
Trước khi quyết định đầu tư, chúng tôi thường khuyên các trường dành thời gian tìm hiểu kỹ nền tảng sắp sử dụng. Nếu bạn chưa quen khái niệm này, có thể đọc bài hệ thống e-learning là gì để có cái nhìn tổng quan trước khi chọn giải pháp cụ thể. Dưới đây là một số tiêu chí đội ngũ chúng tôi thường gợi ý.
- Khả năng đồng bộ dữ liệu giữa giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm và văn phòng nhà trường, tránh tình trạng mỗi nơi giữ một bản dữ liệu khác nhau.
- Giao diện thân thiện, dễ dùng cho cả giáo viên lớn tuổi lẫn nhân viên văn phòng chưa quen thao tác trên máy tính. Phần mềm khó dùng thường khiến việc triển khai thất bại ngay từ đầu.
- Chính sách bảo mật dữ liệu học sinh rõ ràng, vì điểm số và thông tin liên hệ phụ huynh là dữ liệu nhạy cảm.
- Hỗ trợ kỹ thuật nhanh khi có sự cố, đặc biệt vào các giai đoạn cao điểm như kỳ thi học kỳ hay tuyển sinh đầu năm.
- Chi phí phù hợp với ngân sách vận hành lâu dài, tính cả chi phí duy trì hằng năm chứ không chỉ chi phí ban đầu.
Nếu bạn muốn đọc thêm các bài chia sẻ về giáo dục và ứng dụng công nghệ trong giảng dạy, đội ngũ chúng tôi thường xuyên cập nhật nội dung mới trên trang chủ E-PTIT.
Công nghệ đồng hành cùng người thầy: nhìn lại vai trò của phần mềm hỗ trợ học tập, thi cử và vận hành đào tạo
Suy cho cùng, công nghệ không sinh ra để thay thế người thầy trong lớp học. Phần mềm hỗ trợ học tập, thi cử và vận hành đào tạo chỉ là công cụ giúp thầy cô bớt gánh nặng sổ sách. Nhờ đó, thầy cô có thêm thời gian quan sát học trò, lắng nghe những khó khăn riêng của từng em và điều chỉnh cách dạy sao cho phù hợp hơn.
Với những trường học hay trung tâm đang cân nhắc số hóa quy trình quản lý, đầu tư đúng công cụ ngay từ đầu là bước đi cần thiết. Đó là nền tảng cho một môi trường giáo dục hiện đại, nơi giáo viên được giải phóng khỏi công việc hành chính để dồn tâm sức cho giảng dạy. Nếu bạn đang tìm giải pháp phù hợp với môi trường giáo dục của mình, đội ngũ chúng tôi luôn sẵn sàng tư vấn.